بحث توقف برخوردهای پلیسی در عرصه فرهنگی آنقدر از کسی مثل احمدینژاد بعید است که بیشک یک جای کار خواهد لنگید.
یادداشت سردبیر این شماره نقدحال با عنوان «گستره عرصهی فرهنگ و برخوردهای فرهنگی» در نقد و تحلیل همین موضوع نوشته شده است.
پینوشت: آغاز رسالت رسول آگاهی گرامی باد.
«کارهاىى در حوزه فرهنگ انجام شده است که مورد تاىىد من نبوده و قبلا به وزارت فرهنگ ارشاد اسلامى و وزارت کشور و نىروى انتظامى در اىن زمىنه تذکر دادم.
بنده خصوصا با پلىسى کردن حوزه فرهنگ و فضاى فرهنگى و اجتماعى بسىار مخالف هستم و حل مسائل فرهنگى و اجتماعى را تنها از طرىق مسىر فرهنگى مىسر مىدانم و البته بنده اجازه چنىن برخوردهاىى را نخواهم داد و اگر مشکلى پىش آمد با مردم در اىن خصوص صحبت خواهم کرد.»
اىن جملات صحبتهاى محمود احمدىنژاد است، پس از آنکه تاىىد نتىجه انتخابات توسط شوراى نگهبان او را به عنوان رئىس جمهور دهم معرفى کرد. اىن صحبتها در حالى مطرح مىشود که بخش عظىمى از شعارهاى تبلىغاتى کاندىداهاى رقىب در زمان انتخابات حول همىن موضوع مىگشت و حتى سبب برخى پاسخگوىىها از سوى فرمانده نىروى انتظامى کل کشور شد.
حال با توجه به بخش دىگرى از سخنان احمدىنژاد که خود را خط مقدم انتقاد معرفى کرده و گفت: «موضعام، موضع انتقادى است.» مىتوان همىن بحث عرصه فرهنگ و برخورد پلىسى را مورد نقد قرار داد.
در وهله اول موضوع مطرح شده بسىار کلى است، و تنها دو سر عنوان فرهنگى و اجتماعى مطرح شده که هر کدام از آنها شاخههاى متعددى دارند، مىدانىم که بسىارى از پدىدههاى بزهکارى در همىن حوزه اجتماعى اتفاق مىافتد، به طور مثال دزدى، تکدى و حتى اعتىاد هر کدام پدىدههاىى اجتماعى محسوب مىشوند که جلوگىرى از آن اقتدار پلىس را مىطلبد.
البته در اىن مورد که از مسىرهاى فرهنگى مىتوان تا حدودى از وقوع چنىن پدىدههاىى پىشگىرى کرد، هىچ شکى نىست، اما بر همه واضح است که بدون حضور و دخالت پلىس اىن نوع بزهکارىها در جامعه گسترش خواهد ىافت.
در مورد دىگر حوزه فرهنگ به حدى گسترده است که نمىتوان موضوعى را در جامعه جداى از آن دانست، در جامعهاى که مجازاتهاى شدىدى همچون اعدام و ... براى اصلاح جامعه و به نوعى فرهنگسازى اتفاق مىافتد، نمىتوان ىکسره با عنوان حوزه فرهنگ نسخهاى تجوىز کرد.
در اىن بىن اولىن چىزى که از سخنان احمدىنژاد برداشت مىشود، مخالفت با حضور گشت ارشاد در خىابانهاى شهر است، پدىدهاى که تولدش در دولت نهم بود و در طى چند سال اخىر حوزه اختىار خود را چنان گسترش داده که علاوه بر موضوع حجاب و عفاف حتى در پارهاى از موارد براى نوع لباس انتخابى توسط افراد جامعه نىز بخشنامه و آئىننامه صادر مىکرد. اىن امر سبب واکنش بسىارى از فعالان اجتماعى در داخل کشور و اعتراض نهادهاى بىنالمللى شد که آزادى در انتخاب نوع پوشش را از اولىن نىازهاى بشر مىدانند.
فعالىت اىن بخش از نىروى انتظامى در سه سال گذشته در حالى انجام مىگرفت که رئىس دولت تا پىش از زمان تبلىغات انتخابات دهم، هرگز به صورت علنى به مخالفت از آن برنخواست و بىشتر وزرا و حتى صدا و سىما نىز در حماىت از آن هىچ کوتاهى به خرج ندادند.
اما مهمترىن نکته آن است که آىا در مقولههاىى همچون انتشار کتاب، تولىد فىلم و موسىقى و از همه مهمتر مطبوعات نىز برخوردهاى پلىسى ممنوع خواهد شد ىا نه؟
محدودىتهاى اعمال شده در اىن عرصه که به شهادت بسىارى از مهم ترىن بخشهاى فرهنگ محسوب مىشوند، در زمان دولت اول احمدىنژاد چنان عرصه را بر دستاندرکاران تنگ کرد که بسىارى ىا از سوى نهادهاى دولتى مجبور به تعطىلى شدند و ىا خود به ناچار کرکره را پائىن کشىده و دست از کار شستند.
پائىن آمدن تعدادکتابهاى چاپ اول، سانسور شدن کلى و جزئى بسىارى از فىلمهاى تولىدى، صف طولانى موسىقىهاى منتظر مجوز، آمار نشرىات توقىف شده و لىست بلند بالاى درخواستهاى انتشار نشرىه همه از نوعى برخورد پلىسى- امنىتى در اىن حوزه حکاىت دارد.
از سوى دىگر وزىر فرهنگ و ارشاد اسلامى که اىن بار مورد انتقادات شدىد رئىس خود قرار گرفته، همان وزىرى است که بارها در قامت مدافع تمام و کمال دولت درآمده و علاوه بر حوزه اختىارات خود در مواردى همچون مسکن و طرحهاى اقتصادى به حماىت از تصمىمات رئىس دولت برخواسته و گاه حتى در حوزه اختىارات خود از توهىنهاىى تمثىلوار به منتقدان و مخالفان تصمىمات دولت درىغ نکرده است.
تغییرات انجام گرفته در کابینه دهم که با معرفی معاونان رئیس جمهور آغاز شده، نشان از اتفاقاتی در کابینه داردکه حتی ممکن است دامن بسیاری از وزرای نزدیک به رئیس دولت را هم بگیرد، گرچه در این میان وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در مصاحبهای با خبرگزاری مهر احتمال حضور خود در کابینه دهم را قریب به یقین دانسته، اما خود او هم تصمیم نهایی را با رئیس جمهوری میداند که خود خبر از تغییر رویههای رفتاری در دولت جدید میدهد.
اما در مجموع صداهاىى که از جامعه به گوش مىرسد حکاىت از رضاىت عمومى از توقف برخودهاى پلىسى در عرصه فرهنگ است، گشت ارشاد به عنوان یکی از موضوعاتی که سبب ناراحتی عمومی بسیاری از مردم شده، در تهران به عنوان الگوی تمام ایران در حال جمع شدن است و این خود میتواند پیامی مثبت برای جامعه باشد که پس از این آزادیهای اجتماعی بیشتری را تجربه خواهد کرد؛ اما همین مورد خود تنها یکی از مشکلاتی است که در عرصهی فرهنگ و اجتماع به چشم میخورد و اجرای تمام و کمال توقف برخوردهای پلیسی راه زیادی تا عملی شدن دارد، حال باىد دىد تا مرحله اجرا چه اتفاقاتى رخ خواهد داد و رئىس جمهورى که اىن پدىده در وزارتخانههاى تحت نظارت او رخ داده، از چه مشکلاتى با مردم سخن خواهد گفت.
